Debaty sejmoweV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie rządowej polityki dywersyfikacji źródeł gazu

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na pismo SPS-0202-6536/01 z dnia 23 maja 2001 r. w sprawie interpelacji pani poseł Renaty Szynalskiej w sprawie rządowej polityki dywersyfikacji źródeł gazu przedstawiam poniżej następujące wyjaśnienia.    Ad 1. Dostawy gazu w oparciu o długoterminowe kontrakty typu bierz lub płać (15-letnie i ponad 15-letnie) obowiązywały przez długie lata i pomimo liberalizacji rynku gazowego, zwłaszcza w krajach Unii Europejskiej, pozostaną jeszcze nadal podstawową zasadą zaopatrywania się w gaz ziemny.    Wynika to przede wszystkim z dwóch czynników:    - lepszego podziału ryzyka pomiędzy dostawcą a odbiorcą,    - lepszego wykorzystania przepustowości gazociągów poprzez optymalizację współczynnika jego wykorzystania, czyli tzw. load factor, który wpływa zasadniczo na koszty przesyłu.    Jest rzeczą oczywistą, że tego rodzaju rozwiązania nie dają dużych możliwości dla rezerw przepustowości i dla dostępu stron trzecich do sieci, stymulują natomiast inwestowanie w budowę nowych gazociągów. Reeksport lub odsprzedaż gazu z kontraktów długoterminowych jest sprawą indywidualnie negocjowaną, dotyczącą warunków handlowych. Negocjowane obecnie kontrakty z Norwegią i Danią nie zawierają żadnych klauzul reeksportowych. Natomiast w planowanych gazociągach dostawczych można przewidzieć rezerwy przepustowości dla dalszego, tranzytowego przesyłania gazu. Elastyczność dostaw (dobowych i rocznych) w negocjowanych kontraktach nie może przekraczać parametrów wymaganych dla niezakłóconej pracy systemu przesyłowego i odbiorczego w warunkach skrajnych.    Wysokie, przekraczające średnią europejską, ceny gazu nie tyle hamują liberalizację polskiego rynku, lecz mogą zahamować rozwój rynku wewnętrznego, ponieważ gaz nie będzie w stanie konkurować z innymi nośnikami energii, a zwłaszcza z węglem. Dlatego negocjacje nowych kontraktów na zakup gazu z importu koncentrują się obecnie nad zminimalizowaniem cen oferowanych przez dostawców.    Ad 2. Zawieranie dalszych tradycyjnych, długoterminowych kontraktów (w celach np. dywersyfikacji) na dostawy gazu nie może stanowić przeszkody w negocjacjach z Unią Europejską, a tym bardziej zagrozić przewidywanemu wejściu Polski do Unii Europejskiej.    Europejska Dyrektywa Gazowa nie zawiera żadnych preferencji odnośnie do typu kontraktów między dostawcą a odbiorcą gazu. Jest oczywiste, że posiadanie długoterminowego - 25-letniego kontraktu na dostawę 250 mld m3 gazu przy istniejącym potencjale wydobywczym z własnych złóż rzędu 3,5-7 mld m3 rocznie w świetle rezultatów korekty prognozy zapotrzebowania na gaz w ˝Założeniach polityki energetycznej Polski do roku 2002˝ ogranicza angażowanie się w nowe kontrakty, zwłaszcza na większe ilości gazu i na dłuższy okres trwania kontraktu.    Ad 3. Kontrakty krótko- i średnioterminowe są realizowane przez PGNiG SA już od kilku lat. Można tutaj wymienić podpisane przez PGNiG kontrakty na dostawy gazu:    - sześcioletni kontrakt z GFU (Norwegia) na dostawy 0,5 mld m3 rocznie z punktem dostawy Emden (Niemcy) - do 2006 r,    - sześcioletni kontrakt z Ruhrgas/VNG (Niemcy) na dostawy 0,4 mld m3 rocznie - do 2006 r,    - roczny kontrakt na dostawy 0,8 mld m3 gazu z Uzbekistanu.    Obecnie PGNiG SA w ramach realizacji polityki dywersyfikacji dostaw gazu negocjuje, oprócz długoterminowego kontraktu z dostawcami norweskimi, kontrakt średnioterminowy (ośmioletni) na dostawy gazu duńskiego z firmą DONG bezpośrednim połączeniem gazociągowym łączącym Danię z polskim wybrzeżem w Niechorzu.    Kontrakty krótkoterminowe oraz kontrakty typu spot i kontrakty średnioterminowe staną się pożytecznym narzędziem dla otwierania i liberalizacji rynku jako uzupełnienie kontraktów długoterminowych.    Ad 4. Zdaniem Ministerstwa Gospodarki przeprowadzenie dalszych studyjnych prac porównawczych w zakresie wszystkich form dywersyfikacji dostaw gazu do Polski, przy współpracy zarówno polskich, jak i zagranicznych ekspertów, jest niezbędne. Opracowania takie mają na celu analizę wszystkich zalet i wad każdego rozwiązania, korzyści dla przemysłu gazowniczego i dla odbiorców.    Zagadnienie dywersyfikacji dostaw jest jednym z zasadniczych elementów modelu przyszłego krajowego rynku gazu ziemnego, który nie został jeszcze opracowany.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Andrzej Karbownik    Warszawa, dnia 18 czerwca 2001 r.